Sessiz Düşünceler, Açık Metin, Yeni Bir İletişim Çağı

Sydney Teknoloji Üniversitesi (UTS) GrapheneX-UTS İnsan Merkezli Yapay Zeka Merkezi’nden araştırmacılar, sessiz düşünceleri çözümleyebilen, ve bunları metne dökebilen taşınabilir, invazif olmayan bir sistemi tanıttı.

Bu eşsiz gelişme NeurIPS konferansında katılımcılara ve dünyaya sunuldu. Profesör CT Lin liderliğindeki araştırma ekibi, katılımcılar sessizce metin pasajlarını okurken elektroensefalogram (EEG) yoluyla elektriksel beyin aktivitesini kaydetmek için bir başlık kullandı ve daha sonra EEG sinyalleri DeWave adlı bir yapay zeka modeli tarafından kelime ve cümlelere çevrildi.

Profesör Lin’e göre bu araştırmayı diğerlerinden ayıran beyinden metne çeviri sürecine ayrık kodlama tekniklerini dahil etme yaklaşımı, ham EEG dalgalarının doğrudan dile çevrilmesinde önemli bir adım anlamına geliyor. Ayrıca, genellikle invaziv prosedürler veya makineler gerektiren önceki beyin sinyali çeviri teknolojilerinin aksine, bu sistem EEG sinyallerini bir başlık aracılığıyla yakalayarak daha az müdahaleci ve daha uyarlanabilir hale getiriyor. Önceki yöntemler, göz izleme gibi ek yardımcılar olmadan beyin sinyallerini kelime düzeyinde segmentlere dönüştürmekte zorlanırken, bu teknolojide göz takibine ihtiyaç duyulmuyor.

Güncel versiyonunda model, fiillerin eşleştirilmesinde kayda değer bir doğruluk yakalamış olsa da, henüz isimlerin eşleştirilmesinde zorluklar devam etmektedir. Çeviri doğruluk puanı BLEU-1’de güncel olarak yaklaşık %40’tır ve araştırmacılar geleneksel dil çevirisi veya konuşma tanıma programlarıyla karşılaştırılabilir seviyelere ulaşarak %90’a yaklaşmayı hedeflemektedir.

Bu teknolojinin yakın gelecekte iletişim için yeni yollar açarak hastalık veya yaralanma nedeniyle konuşamayan bireyler için potansiyel faydalar sunmanın yanı sıra insanlar ve makineler arasında sorunsuz etkileşimi de kolaylaştırması bekleniyor.

Reyhan Menetlioğlu

Kaynak: https://www.uts.edu.au/news/tech-design/portable-non-invasive-mind-reading-ai-turns-thoughts-text

Yasin Demirkaya

Recent Posts

TRAI 9. Yıl Çalıştayı’nda Ana Gündem Ajan Tabanlı Yapay Zeka Oldu

Türkiye’nin yapay zeka merkezi olarak, ekosistemi bir araya getirdiğimiz 9. Yıl Çalıştayı’nı gerçekleştirdik. Çalıştay boyunca…

1 hafta ago

OpenAI, ChatGPT’nin yeni görsel üretim modelini duyurdu

OpenAI, ChatGPT’ye entegre yeni görsel üretim modeli ChatGPT Images 2.0’ı duyurdu. 21 Nisan 2026 tarihli…

1 hafta ago

TRAI Meet-Up #104: Veri Merkezi, Bulut ve Altyapı Dönüşümünde Öne Çıkan Başlıklar

2017 yılından beri her ayın üçüncü çarşamba akşamı düzenlediğimiz TRAI Meet-Up serisinin 104. etkinliğini İTÜ…

2 hafta ago

Stanford AI Index 2026: Yapay zekada büyüme sürüyor, denetim yavaş kalıyor

Stanford Üniversitesi İnsan Merkezli Yapay Zeka Enstitüsü’nün (HAI) yayımladığı AI Index Report 2026, yapay zekanın…

2 hafta ago

TRAI Girişim Haritası’ndaki Yapay Zeka Startup Sayısı 482’ye Ulaştı

Türkiye Yapay Zeka İnisiyatifi (TRAI) olarak 2017’den bu yana sürdürdüğümüz haritalama çalışması, Türkiye’de yapay zeka…

3 hafta ago

Türkiye’nin Yapay Zeka Sınavı: Fırsat Penceresi Kapanmadan Ne Yapmalıyız?

Yapay zeka artık geleceğin konusu değil. Bugünün ekonomi, rekabet ve kalkınma meselesi. Dünyada oyunun kuralları…

3 hafta ago